Inleiding
Als we praten over de gezondheid van vrouwelijke atleten, wordt er vaak gefocust op training, voeding en prestaties. De rol van de menstruatiecyclus in het welzijn, herstel en sportprestaties van vrouwen mag echter niet worden onderschat. Menstruatieklachten zoals vermoeidheid, buikpijn en hevig bloedverlies kunnen aanzienlijke gevolgen hebben voor zowel trainingen als wedstrijden. Ondanks de impact die deze klachten kunnen hebben, blijft menstruatie binnen de topsport vaak een onderwerp waar weinig openlijk over wordt gesproken. Enkele topsporters hebben echter dit taboe doorbroken, waaronder Jutta Leerdam, Zheng Qinwen en Fu Yuanhui. Hun openheid heeft bijgedragen aan meer bewustwording over de invloed van de menstruatiecyclus op vrouwelijke atleten. Het belang van aandacht voor menstruatiegezondheid voor een beter begrip van prestatieveranderingen en een tijdige herkenning van hormonale verstoringen wordt steeds duidelijker.
De vrouwelijke atleet
Op 15 juni 2026 werd tijdens het symposium "de vrouwelijke atleet" in Nijmegen aandacht besteed aan het belang van voldoende energie voor de gezondheid en sportprestaties van vrouwelijke atleten. Lage energiebeschikbaarheid kan een aanzienlijk probleem vormen voor vrouwelijke atleten, aangezien dit kan leiden tot Relative Energy Deficiency in Sport (RED-S).
RED-S en endocriene veranderingen
RED-S is een aandoening die verschillende systemen in het lichaam kan verstoren, waaronder de hormoonhuishouding, botgezondheid en het immuunsysteem. Hormonale veranderingen als gevolg van lage energiebeschikbaarheid kunnen leiden tot menstruatiestoornissen en andere endocriene verstoringen, met mogelijke gevolgen voor de algemene gezondheid en mondgezondheid.
Invloed van hormonale veranderingen op de mondgezondheid
De orale gezondheid kan worden beïnvloed door hormonale veranderingen, met gevolgen zoals verminderde speekselproductie, verhoogde gevoeligheid van tandvlees voor bacteriële plaque en verminderde botdichtheid. Daarnaast kunnen voedingstekorten, immuun disfunctie en dehydratatie de mondgezondheid verder negatief beïnvloeden.
Klinische implicaties
Het is essentieel voor zorgverleners om alert te zijn op tekenen van lage energiebeschikbaarheid en RED-S bij vrouwelijke atleten. Mondzorgprofessionals kunnen hierbij een belangrijke rol spelen door terugkerende mondproblemen te signaleren en de juiste vervolgstappen te nemen. Een multidisciplinaire aanpak, waarbij verschillende specialisten samenwerken, is cruciaal voor een optimale preventie en behandeling.
Conclusie
RED-S is een complex syndroom dat kan leiden tot endocriene verstoringen en negatieve gevolgen voor zowel de gezondheid als de sportprestaties van vrouwelijke atleten. De relatie tussen RED-S en mondgezondheid benadrukt het belang van een integrale benadering van de vrouwelijke atleet, waarbij systemische en mondgezondheid samen worden behandeld in screening, preventie en behandeling.
Referenties:
Meer informatie over dit onderwerp
Angst voor de tandartsbehandeling
...